USA: Telemedyczny schemat za prawie 2 mld dolarów

Fałszywe recepty za prawie 2 mld dolarów. USA opisują telemedyczną maszynę do wyciągania pieniędzy z ubezpieczeń Departament Sprawiedliwości USA podał 19 maja 2026 r., że Anthony Santamaria został skazany przez sąd federalny w Brooklynie na 10 lat więzienia za udział w międzynarodowym schemacie oszustw zdrowotnych. Był trzecim członkiem moskiewskiej organizacji przestępczej skazanym w maju w tej samej sprawie. Hershel Tsikman otrzymał 120 miesięcy więzienia, a Hafizullah Ebady 97 miesięcy. Dela Saidazim została wcześniej skazana na karę odpowiadającą czasowi już spędzonemu w areszcie. Trzech kolejnych współoskarżonych czeka na wyrok, a domniemany lider Brian Sutton, obywatel USA według DOJ przebywający za granicą, pozostaje ścigany i korzysta z domniemania niewinności.

To nie była historia o pojedynczej naciągniętej fakturze za konsultację. Według dokumentów i ustaleń sądowych w latach 2017-2022 oskarżeni zbudowali system, który miał działać jak fabryka roszczeń medycznych. Kontrolowane przez nich call center, najpierw w Utah, a później w Rosji, kontaktowały się z osobami objętymi prywatnymi programami ubezpieczeniowymi i oferowały leki bez kosztu dla pacjenta. Problem w tym, że według DOJ badania potrzeby medycznej często nie było, realnych wizyt telemedycznych najczęściej nie było, a recepty potrafiły powstawać niezależnie od tego, czy pacjent w ogóle zgodził się przyjąć leki.

Najmocniejsza liczba z komunikatu jest brutalnie prosta: ponad 1,97 mld dolarów fałszywych recept zgłoszonych do rozliczenia. Z tej kwoty prywatni ubezpieczyciele wypłacili ponad 758 mln dolarów. To pieniądze, które nie wyskakują z bankomatu jak drobne na kawę. W systemie zdrowia takie kwoty wracają potem w składkach, kosztach kontroli, nieufności do telemedycyny i podejrzeniu wobec pacjentów, którzy naprawdę potrzebują zdalnej pomocy.

Mechanizm był wielowarstwowy. Według DOJ grupa przejmowała istniejące apteki mające relacje z ubezpieczycielami i obsługiwała je przez podstawione osoby. W komunikacie wymieniono placówki w Nowym Jorku, New Jersey, Pensylwanii, Teksasie, Michigan i Alabamie. Moskiewscy operatorzy mieli zdalnie wprowadzać dane i przesyłać elektroniczne wnioski o refundację. Lekarze mieli być rekrutowani do zatwierdzania recept, ale według organów często nie istniała prawdziwa wizyta między pacjentem a personelem medycznym. To jest administracyjna iluzja leczenia: formularz udaje badanie, kliknięcie udaje diagnozę, a rachunek jest już całkiem prawdziwy.

Śledczy opisują również warstwę maskującą: aliasy, szyfrowaną komunikację, spółki-przepustki, właścicieli-słupy i transfery za granicę. Tsikman miał koordynować pranie wpływów przez podstawione osoby i podmioty, a także osobiście wysyłać miliony dolarów międzynarodowymi przelewami. Ebady miał koordynować zakup i terenowe zarządzanie co najmniej 30 aptekami używanymi w schemacie. Santamaria miał szkolić i nadzorować zespoły osób wprowadzających dane i zdalnie wysyłających roszczenia refundacyjne. W tej układance każdy klocek wygląda technicznie, ale razem układa się w mechanizm wyprowadzania pieniędzy.

Status prawny jest istotny. Santamaria, Tsikman i Ebady zostali skazani, a sąd nakazał Santamarii przepadek 3,2 mln dolarów, natomiast Ebady'emu ponad 1,8 mln dolarów. Wysokość restytucji dla ofiar ma zostać ustalona później. Wobec osób oczekujących na wyrok oraz wobec Suttona, który pozostaje na wolności, nadal trzeba mówić językiem zarzutów i domniemań, nie przesądzać winy ponad to, co już wynika z wyroków.

Międzynarodowy wymiar sprawy polega nie tylko na rosyjskim elemencie organizacyjnym. Chodzi także o to, że oszustwo na rynku zdrowia można dziś prowadzić jak zdalną usługę: call center w jednym kraju, apteka w drugim stanie, lekarz zatwierdzający dokument gdzie indziej, pieniądze przechodzące przez spółki i rachunki, a pacjent zostaje na końcu jako pretekst do faktury. Jeżeli państwo i ubezpieczyciele nie widzą całej trasy pieniądza, widzą tylko schludny rachunek. A schludny rachunek bywa najlepszym kostiumem dla brudnego mechanizmu.

Sprawa jest też ostrzeżeniem dla rynku telemedycyny. Zdalne leczenie może skracać kolejki i ułatwiać dostęp do lekarza, ale te same narzędzia mogą rozproszyć odpowiedzialność. Kiedy w systemie wystarczy numer pacjenta, podpis lekarza i elektroniczne zgłoszenie, kontrola musi umieć odróżnić realną poradę od papierowej dekoracji. Inaczej cyfrowa wygoda staje się automatem do napełniania cudzych kont.

Na dziś potwierdzone są wyroki trzech osób, skala zgłoszeń na ponad 1,97 mld dolarów, ponad 758 mln dolarów wypłat oraz opis roli call center, aptek, lekarzy, spółek-słupów i zagranicznych transferów. Otwarta pozostaje odpowiedzialność pozostałych oskarżonych i zakres restytucji. Puenta jest mało romantyczna, ale praktyczna: w nowoczesnym systemie zdrowia najdroższa może być nie choroba, lecz faktura wystawiona za leczenie, którego według sądu i prokuratorów nigdy realnie nie było.